Petre Ispirescu

Petre Ispirescu był rumuńskim pisarzem, folklorystą i typografem, uznawanym za jedną z najważniejszych postaci kultury rumuńskiej XIX wieku. Jest przede wszystkim znany ze swojej kluczowej roli w zbieraniu, opracowywaniu i popularyzowaniu rumuńskich baśni ludowych, wnosząc decydujący wkład w zachowanie narodowego dziedzictwa folklorystycznego.

Dane biograficzne
Petre Ispirescu urodził się 21 stycznia 1830 roku w Bukareszcie, na Wołoszczyźnie, i zmarł 21 listopada 1887 roku. Był pochodzenia rumuńskiego.

Pochodzenie i wykształcenie
Pochodząc z rodziny o skromnych warunkach, Petre Ispirescu już we wczesnej młodości związał się ze światem typografii, gdzie nauczył się rzemiosła drukarskiego i uzyskał bezpośredni dostęp do literatury oraz kultury pisanej. Praca typografa umożliwiła mu kontakt z kręgami intelektualnymi epoki i rozbudziła jego zainteresowanie tradycją ustną oraz literaturą ludową.

Działalność literacka i folklorystyczna
Petre Ispirescu zasłynął z gromadzenia i publikowania rumuńskich baśni, legend i opowieści ludowych, które opracowywał w przystępnej formie literackiej, nie naruszając ich pierwotnej istoty. Dzięki swojej pracy zachował autentyczność języka ludowego, łącząc ją z klarownością i płynnością narracji.

Tematyka i świat narracyjny
Baśnie Petre Ispirescu charakteryzują się:
- walką dobra ze złem
- obecnością wzorcowych bohaterów i postaci fantastycznych
- podkreślaniem wartości ludowej mądrości
- afirmacją tradycyjnych wartości moralnych

Jego świat narracyjny wypełniają postacie mityczne, próby inicjacyjne i archaiczne symbole, odzwierciedlające mentalność oraz wartości rumuńskiej kultury wiejskiej.

Znaczenie kulturowe
Dzięki swojej działalności Petre Ispirescu odegrał decydującą rolę w ukształtowaniu pisanej rumuńskiej literatury ludowej i w jej przekazaniu kolejnym pokoleniom. Jego twórczość przyczyniła się do umocnienia rumuńskiej tożsamości kulturowej oraz do upowszechnienia autentycznych tradycji ustnych.

Dziedzictwo
Petre Ispirescu pozostaje jedną z najważniejszych postaci rumuńskiej folklorystyki. Rumuńska baśń ludowa w znanej dziś formie w dużej mierze zawdzięcza mu swoją literacką postać i szerokie rozpowszechnienie, a jego nazwisko jest nierozerwalnie związane z duchowym dziedzictwem Rumunii.